İl Müdürlüğümüz tarafından Yalova'nın ilk coğrafi işaretli tarımsal ürünü Aronya'yı daha geniş kitlelerle tanıştırmak amacıyla “İpek Yolunda Bir Akşamüstü Molası" sloganıyla 2. Aronya Günleri programı düzenlendi.
Yürüyen Köşk bahçesinde gerçekleştirilen 2. Aronya Günleri Buluşmasına Vali Dr. Hülya Kaya, Belediye Başkanı Mustafa Tutuk, İl Genel Meclisi Başkanı Hasan Soygüzel, YTSO Başkanı Cemil Demiryürek, İl Müdürümüz Suat Parıldar, kurum müdürleri, siyasi parti ve STK temsilcileri, üreticiler ve vatandaşlar katıldı.
Dünyaya tanıtacağız..
Programın açılış konuşmasını Yalova Valisi Dr. Hülya Kaya gerçekleştirdi. Kaya, Yalova'nın en güzel yerinde güneşin en güzel doğduğu ve battığı yerde böyle bir etkinliğin gerçekleştirilmesinden memnuniyet duyduğunu ifade ederken, “Yalova'nın çok güzellikleri var. Yalova Aronyası son dönemlerde geliştirilmiş. Bilimsel çalışmalarla ortaya koyulmuş. Biz bazı değerleri hazır bulduk. Yalova'nın özel iklim şartlarında yetişen bu ürünü Atatürk Araştırma Enstitümüz buldu. Tarım Müdürlüğümüz de çiftçilere anlattı geliştirildi. Şu anda da biz pazarlama ayağını yapıyoruz. Bu ürünü hem Türkiye'ye hem de dünyaya nasıl anlatabiliriz tam da bu noktadayız. Bütün kurumların burada çok emeği var" dedi.
Yalova Belediye Başkanı Mustafa Tutuk ise yaptığı konuşmada belediye olarak ellerinden geleni yapacaklarını belirterek, “Yalova'mız bir markaya daha kavuşmuş oldu" dedi.
Vali Dr. Hülya Kaya beraberindekilerle alanda kurulan standları ziyaret ederek standlarda sergilenen ürünlerle ilgili bilgiler aldıktan sonra Aronyalı pastayı keserek organizasyonda emeği geçenlere teşekkür etti ve programdan ayrıldı.
Programda İl Müdürlüğümüz de su verimliği ve su tasarrufu ile ilgili bir stand kurarak ziyaretçilere su tasarrufu ile ilgili bilgiler verdi ve musluklarda su tasarrufu sağlayan perlatör cihazından dağıtıldı.
Daha sonra yerel sanatçı Ali Çolak moderatörlüğünde panel şeklinde devam eden ve Kent77 kanalında canlın yayın yapılan programda Yalova Üniversitesi Rektör Yardımcısı Prof. Dr.Vefik Arıca İl Müdürümüz Suat Parıldar, Atatürk Bahçe Kültürleri Merkez Araştırma Enstitüsü Müdürü Dr. Yılmaz Boz, Marcel Aronya ve Tıbbi Aromatik Bitkiler Kadın Kooperatifi Başkan Yardımcısı Dilek Doğan ve Diyetisyen Afra Nur Hasbal Çelik'in katılımıyla Aronya Sohbetleri yapıldı.
Yalova Aronyası Gençleştiriyor..
Prof. Dr. Vefik Arıca panelde yaptığı konuşmada özellikle Yalova Aronyasının gençleştirdiğini belirterek, “Aronya süper meyve olarak geçiyor. Özellikle Yalova Aronyasını diğer illerden ayıran bir özellik var. Aronyanın sirkesi yapılmış. Sirkesini her sabah bir bardak ılık suya koyup içiyorum. Faydasını da görüyorum. Özellikle aronyanın gençleşme anlamında etkisinin olduğunu biliyoruz. Bu bilimsel olarak da kanıtlandı. Özellikle Yalova Aronyası'nın farklı özellikleri var" dedi.
Diğer panelistlerin de Aronya hakkında alanlarıyla ilgili verdiği bilgilerin ardından İl Müdürümüz Suat Parıldar'da İl Müdürlüğü olarak Aronya ile ilgili yapılan çalışmalardan bahsetti. İl Müdürümüz; “Anavatanı Kuzey Amerika olan Aronya (Aronia melanocarpa), üzümsü bir meyve olup sağlık potansiyeli nedeniyle 1900'lü yılların başlarında Rusya'ya getirilmiş ve yetiştiriciliğine başlanmıştır. Aronya geniş bir iklim kuşağı ve toprak şartlarına adapte olabilmesi, zengin içeriği ile insan sağlığına ve beslenmesine katkısı nedeni ile “süper meyve" olarak adlandırılmaktadır.
İlimizdeki Tarihçesi : Ülkemizde 2022 yılı Aronya üretim alanı yaklaşık 4500 da civarındadır. Ülkemizde Aronya yetiştiriciliğinin hızla arttığı gözlenmektedir. Aronya üretiminde Bursa 1273 da ,Kırklareli 961 da, Yalova 471da, Antalya 45 da illeri arasında ilimiz 3. Sırada yer almaktadır. (2023 IBS tahmini Aronya üretim alanı )
Aronyanın ülkemizde ve ilimizdeki hikayesi 2012 yılında Yalova'da adaptasyon çalışmaları ile başlamış olup, çiftçi şartlarında denemelerine İl Tarım ve Orman Müdürlüğümüz tarafından 2017 yılında İl Özel İdaresinin destekleri ile kurulan ilk deneme parsellerinde başlanmıştır.
Yalova ülkemizin en küçük yüzölçümüne sahip il olması nedeni ile tarım alanları az ama çok değerli bir ilimizdir. İlimizin tarım parsellerinin yüzde 72,5'i 5 dekar ve altında büyüklüktedir. Bu sebeple birim alandan katma değeri yüksek ürünlere öncelik verilmektedir. Aronya'da bu ürünlerden birisidir.
Aronya Meyvesinin İçeriği : Meyvesi çok yüksek miktarda antosiyanin ve flavonoidler içermektedir Aronyanın içeriğindeki antosiyanin maddesinin, bağışıklık sistemini güçlendirdiğini, kalp ve damar rahatsızlıklarının tedavisinde olumlu etkilerinin bulunduğunu, hücre yenilemesini sağladığı bilim insanları tarafından belirtmektedir.
İlimizde Aronya Üretiminin Gelişimi : Yalova'da çiftçi parselinde kurduğumuz ilk Aronya bahçesi üzerinden 6 yıl geçti ve bugün il genelinde 150 çiftçi ile 471 dekar alanda Aronya üretimi gerçekleştirilmektedir. Aronya bahçelerimizden İlk ürün almaya başladığımız 2020 yılında 7-8 tonluk bir rekolte elde edilmişken bu üretim rakamı 2021 yılında yaklaşık 27 ton, 2022 yılında yaklaşık 96 ton gerçekleşmiş olup, 2023 yılında ise 130-150 ton civarında rekolte beklemekteyiz. Bahçelerimiz tam verime geldiklerinde ise yaklaşık 500 ton ürün alınabilecektir.
Yalova Tarım ve Orman İl Müdürlüğünün Aronya özelinde hazırladığı Projeler : Birim alanda getirisi yüksek ürünlerden birisi olması sebebiyle aronya meyvesinin ilimizin üretim alanlarında yaygınlaştırılması amacıyla İl Müdürlüğümüz tarafından hazırlanan çeşitli projelerle 2017-2022 yılları arasında 144 çiftçimize 61.462 adet sertifikalı “Nero ve Viking" çeşidi fidan dağıtılmış ve 359 dekar aronya bahçesi kurulumu için 835.222 TL hibe desteği sağlanmıştır. “Tarım Arazilerinin Kullanımının Etkinleştirilmesi" çatı projesi kapsamında 2023 yılının sonbahar dönemi sonunda bakanlık onayı halinde uygulanması planlanan “Yalova İlinde Tıbbi ve Aromatik Bitkiler (Aronya ve Yaban Mersini) Yetiştiriciliğinin Geliştirilmesi Projesi" ile 25 dekar alan aronya üretimine kazandırılması beklenmektedir.
İlimizde Organik Aronya Üretimi : İlimizde üretim faaliyetine başlayan Aronya bahçeleri için 2020 yılında “Çiftlikköy Ziraat Odası Grup Sertifikasyonu" şeklinde başlatılan Yalova İl Özel İdaresi destekli “Organik Aronya Üretiminin Yaygınlaştırılması ve Desteklenmesi" projesine 2021 yılında devam edilmiş ve 2022 yılında ise “Yalova Ziraat Odası Grup Sertifikasyonu" ile sürdürülmüştür. Ayrıca aynı Bakanlığımız desteğiyle uygulanan “Organiğin Hası, Yalova Aronyası Projesi" ile birlikte 49 üreticimize ait 213 dekar alanda sertifikasyon desteği verilmiştir. 2022 yılında organik geçiş sürecini tamamlayan 9 çiftçimize laboratuvar analizi desteği de sağlanarak “Organik Sertifikaları" teslim edilmiştir. 2023 yılında da yine Bakanlığımızın desteğiyle uygulanan “Organiğin Hası, Yalova Aronyası Projesi" ile birlikte 45 üreticimize ait 200 dekar alanda sertifikasyon desteği verilmiştir. Organik geçiş sürecini tamamlayan 14 çiftçimize laboratuvar analizi desteği de sağlanarak Organik Ürün Sertifikasını 5 Eylülde yaptığımız Organik aronya hasat programımızda üreticilerimize verilmiştir.
Aronyanın Coğrafi İşaret Süreci: Yürüttüğümüz çalışmalarda aronya meyvesinin ilimizin ekolojik koşullarında meyve irilik, verim ve biyokimyasal özellikleri bakımından farklılaştığı tespit edilmiş ve İl Müdürlüğümüzün başvurusu ve neticesinde aronyanın bu özellikleri Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından 24 Haziran 2021 tarihinde “Yalova Aronyası" adıyla coğrafi işaretle tescil edilmiştir.
“Yalova Aronyası"nın Tescil Özellikleri : Meyve 100 Dane Ağırlığı 90 - 140 grdır. Salkımdaki Meyve Miktarı 16 - 34 adet Hasat Olgunluğu (Briks Oranı) 18 – 24 Meyve Suyu Randımanı (Max) %71 Buzdolabı Koşullarında (+4º) Soğutmasız Koşullarda (15–25°C ve %80 nem) 2 hafta dır.
İlk Organik ve Coğrafi İşaretli Ürün Hasadı ve Destekleme kapsamına alınma: Ülkemizde ilk olarak “Organik Sertifikalı" ve “Coğrafi İşaretli" Aronya hasadı 2021 yılı Eylül ayında yapılmıştır. İl Müdürlüğümüzün çalışmaları neticesinde 2020 yılında Aronya tıbbi aromatik bitkiler sınıfına ve Bakanlığımızın destekleme kapsamına da alınmış durumdadır.
Organik Sertifikalı Aronya üretiminin yaygınlaştırılması ve Organik Aronya üretici sayısının artırılması çalışmalarımız devam etmektedir. Yalova'da üretimi her geçen gün artan Aronya üretim alanlarının önümüzdeki süreçte tümünü organik tarıma geçirmeyi hedefliyoruz.
Aronya Meyvesinin tüketim şekilleri: Aronyanın yaş meyve olarak tüketilmesi yanında kurutularak tüketilmesi kurabiye, yoğurt, pestil, cezerye gibi ürünlerle birlikte kullanımı konusunda çalışmalar yürütülmektedir. Aronyanın meyve suyu, çay, aronyalı dondurma şeklinde de tüketilmesi için çalışmalar yapılmaktadır. Bu çalışmaları ile her geçen gün artan aronya talebinin yanı sıra, üretim alanları da hızla artmaktadır.
İlimizde Aronya Üretimini Yaygınlaştırmaya Yönelik Olarak Yürütülen Çalışmalar: İl Müdürlüğümüzce her yıl süregelen bir gelenekle Yalova Aronyası Hasat Günü düzenlenmektedir. Bu yıl da dördüncüsünü geçtiğimiz Salı günü 5 Eylül'de düzenledik. Yalova Aronyası Hasat Gününü ilk yıl Yalova Merkez Safran köyünde, ikinci yıl Çınarcık İlçemiz Şenköy de, üçüncüsünü ise Çiftlikköy İlçemiz İlyasköy'de düzenledik. 2023 yılında da Altınova ilçesinde, aronya üretimini ilk yıldan beri yapan üreticimiz Gönül hanımın bahçesinde düzenledik. Bu sayede şenliğe dönüşmesini istediğimiz Hasat Günümüzü Yalova'nın her ilçesinde yapmaya devam edeceğiz. Ayrıca 2022 yılı 19 Ekimde Aronya üreticileri ile tüketicileri bir araya getirmek amacı ile Yalova Belediyesinin de katkılarıyla İl Müdürlüğümüzce Yalovamızın güzide mekanı Yürüyen Köşkte “İpek Yolunda Bir Akşamüstü Molası 1. Aronya Buluşması" nı düzenledik. Ve bu gün de bu güzel mekan da 2. Aronya Buluşmamızı birlikte yapıyoruz.
İlimizde aronya üretimini yaygınlaştırmaya yönelik olarak yürütülen çalışmaların kazandırdığı ivmeyle birlikte aronya üreticilerimiz biraraya gelerek 12 ortaklı “S.S. Marcel Aronya Ve Tıbbi Aromatik Bitkiler Kadın Girişimi Üretim Ve İşletme Kooperatifi"ni 2022 yılında kurarak örgütlenmişlerdir. Kooperatif tarafından başta kooperatif üyesi üreticilerden alınan aronya meyveleri taze şekilde veya işlenerek toptan veya perakende olarak tüketicilere satışa başlanmış durumdadır.
Aronya &Üzümsü meyveler Projeleri : Özel İdare Müdürlüğü tarafından başvurusu yapılan Atatürk Bahçe Kültürleri Merkez Araştırma Enstitüsü ve Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü ile ortaklaşa yürüttüğümüz “Üzümsü Meyvelerle Yalova'da Kır Kent El Ele Projesi" ni Doğu Marmara Kalkınma Ajansı desteği ile hayata geçirdik. Proje bütçesi 2.752.155 TL, Kalkınma Ajansı desteği ise 1.788.901 TL'dir, geriye kalan 963.254 TL'lik kısmını ise Özel İdare ve proje ortaklarımızla karşılayacağız. Bu proje ile kivi başta olmak üzere karamürver, aronya ve çilek gibi üzümsü meyvelerin üretiminin yoğun şekilde gerçekleştirildiği Yalova'da bu ürünlere yönelik meyve suyu üretim tesisi kurulması ve 10 dekar yeni Aronya bahçesi kurarak sosyal yardım alanlar öncelikli olmak üzere belirlenecek işsiz genç ve kadınların buradan gelir elde etmesini amaçlamaktayız.
Son Söz ve Paydaşlarımıza Teşekkür: Yalova Aronyası Coğrafi İşaret ve Organik Sertifika ile nitelik kazanmış olup tüm aronya alıcılarının dikkatinin Yalova'lı aronya üreticilerinin üzerine çekilmesine vesile olmuştur. Üreticilerimiz bu fırsatı iyi değerlendirerek rekabetçi bir fiyat ve kalite anlayışı içerisinde üretimlerini sürdürmektedirler.
Tüm bu çalışmalarla Yalova ilinin coğrafi işaretli ilk tarımsal ürünü olan “Yalova Aronyası" kividen sonra bölgenin "24 ayar altını" olarak Yalova'ya kazandırılmıştır. Yalova Aronyası, ilin önemli tarımsal gelir kaynaklarından biri haline gelmiştir.
Bu anlamda gerek hasat günümüzün gerekse İpek Yolunda Bir Akşamüstü Molası 2. Aronya Günleri" programımıza sağladığınız katkıdan dolayı teşekkür ediyorum.
Yalova Aronyasının, Yalova'mızın tanıtımına katkı sağladığı ve bir marka değeri kazandırdığı inancındayım. Yalova Belediyemize, İl Özel İdaresine, İl Milli Eğitim Müdürlüğü Uygulama Oteline, Yalova Ticaret ve Sanayi Odası Başkanlığına her bir paydaşımıza ayrı ayrı teşekkür ediyorum" dedi.
Panelistlerin izleyicilerin Aronya ile ilgili sorularına cevap vermesinin ardından 2. Aronya Buluşmaları programı sona erdi.